Odporność zaczyna się od infrastruktury: panel Polskiego Klastra Budowlanego na II Forum Spójności i Rozwoju Granicznego UE

4 listopada 2026 roku w Operze i Filharmonii Podlaskiej w Białymstoku odbyło się II Forum Spójności i Rozwoju Granicznego Unii Europejskiej. Polski Klaster Budowlany współtworzył wydarzenie w gronie partnerów, a w godz. 12:45-14:00 przeprowadził panel „Odporność zaczyna się od infrastruktury“. Panel moderował Tomasz Kozłowski, Prezes Zarządu Polskiego Klastra Budowlanego.

Od deklaracji do realnych zdolności

Punktem wyjścia rozmowy było założenie, że odporność regionów granicznych nie powstaje w momencie kryzysu, lecz znacznie wcześniej: na etapie normy technicznej, projektowania i tworzenia specyfikacji przetargowych. Panel przeniósł debatę o bezpieczeństwie wschodniego pogranicza z poziomu deklaracji politycznych na poziom realnych zdolności wykonawczych.

Kluczowa teza brzmiała: nie istnieje osobna „infrastruktura kryzysowa“. Ta sama infrastruktura, która na co dzień służy gospodarce i mieszkańcom, w sytuacji zagrożenia musi udźwignąć ciężar ochrony ludności. A ochrona ta zaczyna się od decyzji podejmowanych lata wcześniej: od tego, czy w projekcie obiektu publicznego dopuszczono funkcję rezerwową, oraz czy region dysponuje potencjałem, by inwestycję zrealizować szybko i sprawnie.

O czym rozmawiano

Dyskusja objęła pięć obszarów:

• Zdolności wykonawcze sektora: czy polska branża budowlana i projektowa jest w stanie dostarczyć wzmocnioną infrastrukturę w skali, tempie i standardzie, jakich wymaga obecna presja na wschodniej flance
• Local content jako element systemu bezpieczeństwa: jak konstruowanie zamówień publicznych i angażowanie lokalnego potencjału wykonawczego buduje odporne łańcuchy dostaw
• Stabilność gospodarcza pogranicza: dlaczego utrzymanie normalnego funkcjonowania bazy gospodarczej jest równie ważne jak przygotowanie na sytuacje nadzwyczajne
• Inwestycje jako stabilizator demograficzny: przewidywalny portfel zleceń infrastrukturalnych jako narzędzie wspierające lokalne firmy, współpracę z uczelniami, tworzenie miejsc pracy i zatrzymywanie kapitału ludzkiego w regionie
• Perspektywy kluczowych interesariuszy: zderzenie punktów widzenia administracji, generalnych wykonawców cywilnych i obronnych, biur projektowych oraz grup budowlanych z własnym zapleczem produkcyjnym

Prelegenci

W panelu wystąpili:

• dr hab. inż. Marta Kosior-Kazberuk, Rektor Politechniki Białostockiej
• Sławomir Kołtun, Prezes Zarządu, Pracownia Projektowa SKEB
• Anna Moskwa, Wiceprezes Zarządu, Polski Klaster Budowlany
• Andrzej Sterczyński, Prezes Zarządu, Unibep S.A.
• Patrycjusz Szwarc, Dyrektor Techniczny, Pełnomocnik Zarządu ds. Rozwoju i Wdrożeń, Barwa System

Dziękujemy prelegentom za wystąpienia, które połączyły perspektywę nauki, projektantów, generalnych wykonawców i producentów.

O Forum

II Forum Spójności i Rozwoju Granicznego Unii Europejskiej odbyło się pod hasłem „Silne Regiony. Bezpieczna Europa. Nowa geografia europejskiej odporności“. Organizatorami byli Województwo Podlaskie i Miasto Białystok, a wydarzenie wsparli partnerzy, m.in. 4podlaskie, Evoluma, PFRR, SSSE, Polski Klaster Budowlany, BGK jako Partner Plus oraz sponsorzy. Transmisję można było śledzić online na YouTube.

Forum miało przekształcić wschodnią flankę Unii Europejskiej z obszaru definiowanego przez ryzyka w strategiczny atut oraz wypracować rozwiązania dla regionów w trudnym sąsiedztwie geopolitycznym. W programie znalazło się sześć obszarów tematycznych:

• doktryna odporności regionalnej, w tym innowacje obronne i cyberbezpieczeństwo
• finansowanie odporności Europy i nowy kapitał dla projektów wschodniej flanki
• Deklaracja Regionów Trudnosąsiedzkich
• realny wpływ legislacyjny: cele nowej polityki spójności UE i programy Interreg
• dual-use i przemysł obronny, w tym łańcuchy dostaw
• europejski hub odporności: wiedza, analizy ryzyka i mapy drogowe

Uczestnicy mogli wziąć udział w wypracowywaniu rekomendacji dla Komisji Europejskiej na lata 2028-2034, spotkać się z instytucjami finansowymi w sprawie infrastruktury krytycznej oraz porozmawiać z przedsiębiorcami, inwestorami i przedstawicielami władz. Jednym z rezultatów Forum miała być Deklaracja Regionów Trudnosąsiedzkich, zawierająca postulaty dotyczące polityki spójności po 2027 roku.

Podziękowania

Dziękujemy organizatorom Forum, czyli Województwu Podlaskiemu i Invest in Podlaskie, Politechnice Białostockiej oraz Wydziałowi Budownictwa i Nauk o Środowisku PB, za wsparcie w organizacji panelu, a także wszystkim uczestnikom za obecność i rozmowy. Odporność regionów granicznych buduje się wspólnie, a branża budowlana jest w tym procesie jednym z kluczowych partnerów.

Zdjęcia: Kamil Timoszuk, Dariusz Andrejczuk i Krzysztof Dudziński, Urząd Marszałkowski Województwa Podlaskiego

#PolskiKlasterBudowlany #ForumSpójności #OdpornośćZaczynaSięOdInfrastruktury #Podlaskie #Białystok